Wereldwijd kampt één op acht mensen met obesitas. Een verontrustend cijfer dat de afgelopen dertig jaar meer dan verdubbelde. AZ Zeno rolt nu een multidisciplinair zorgtraject uit dat de aandoening als chronische ziekte benadert.

Obesitas krijgt integrale aanpak

“We erkennen obesitas steeds meer als een ziekte die opvolging en begeleiding vereist,” vertelt dr. Mathieu Vandeputte, heelkundig en bariatrisch chirurg. Het ziekenhuis ontwikkelde daarom een traject dat alle aspecten omvat: voeding, levensstijl, psychologische steun, medicatie en chirurgie.

Het oude beeld dat mensen met overgewicht simpelweg meer discipline nodig hebben, klopt volgens Vandeputte niet. De aandoening brengt ernstige gezondheidsrisico’s met zich mee: diabetes, depressie, kanker en hart- en vaatziekten. Een tijdige en geïntegreerde behandeling kan deze complicaties helpen voorkomen.

Veel mensen zoeken bij fysieke of mentale klachten hulp bij een arts. Bij gewichtsproblemen ligt dat vaak anders. Het zorgpad wil patiënten stimuleren om wel die stap te zetten naar hun huisarts, specialist, diëtist of psycholoog.

Multidisciplinair team bundelt kennis

Het Obesitas Zorgteam bestaat uit een obesitascoördinator, diëtisten, psychologen, twee endocrinologen en een obesitaschirurg. Zij werken samen in één multidisciplinair overleg.

“Geen adviezen die elkaar tegenspreken, maar een duidelijk plan op maat van de patiënt,” licht Vandeputte toe. Die aanpak werkt volgens hem effectiever en vaak goedkoper dan verschillende diëten en medicatiekuren die mensen op eigen houtje uitproberen.

Van medicatie tot robotchirurgie

Voeding speelt weliswaar een belangrijke rol bij het ontstaan van obesitas, maar ook levensstijl, stress, slaap, medicatie, erfelijke factoren, hormonen en psychische problemen hebben grote impact. Sommige patiënten hebben vooral baat bij een persoonlijk voedings- en bewegingsplan, terwijl anderen mentale ondersteuning nodig hebben.

Medicatie zoals Ozempic, Mounjaro en Wegovy biedt in specifieke situaties een goede oplossing. “Voor patiënten die niet in aanmerking komen voor chirurgie, of die er nog niet klaar voor zijn, kan dit een uitstekend alternatief zijn,” zegt Vandeputte. Wel blijft deze medicatie vaak levenslang nodig: zodra iemand ermee stopt, valt de centrale rem weg en keert het gewicht soms terug.

Gastric bypass blijft gouden standaard

Voor andere patiënten is bariatrische of obesitaschirurgie net wel de eerste stap naar een gezonder leven. De gastric bypass blijft binnen de chirurgie de gouden standaard. Gemiddeld verliezen patiënten 30 tot 35 procent van hun gewicht na de ingreep, aanzienlijk meer dan met medicatie.

Ook voor complexere operaties zet het ziekenhuis robotchirurgie in. De robot biedt een 3D-vergroting en zorgt voor meer precisie en beweeglijkheid. Dat leidt tot minder weefselschade en een sneller herstel. De meeste patiënten blijven slechts één nacht ter observatie.

Langetermijnbegeleiding staat centraal

De zorg stopt niet na de ingreep. Patiënten worden met regelmaat opgevolgd door de obesitascoördinator, de diëtist en de chirurg, zodat iedereen de juiste begeleiding krijgt op het juiste moment. Na zes maanden volgt een uitgebreid multidisciplinair consult, waarna de intensieve opvolging minstens twee jaar doorgaat. Voor wie dat nodig heeft, is levenslange monitoring mogelijk, zodat patiënten ook op langere termijn kunnen terugvallen op begeleiding.

“Obesitaszorg is een marathon, geen sprint,” benadrukt Vandeputte. “Ons team blijft altijd beschikbaar om bij te sturen bij gewichtsschommelingen.”